پیشرفت ما؛ قَدرِ قلم، قدرتِ قلم و معجزه ی مکتوب سازی

0 53
  1. “سوگند به قلم و آنچه می نویسد.” این جمله اولین آیه از شصت و هشتمین سوره قرآن کریم است که به نام قلم نامگذاری شده و حکایت از قَدرِ قلم، قدرتِ قلم و معجزه ی مکتوب سازی در کلام باری تعالی دارد. اساسا بزرگترین معجزه ی آخرین پیامبر خدا، قرآن است که سندی مکتوب برای همیشه ی بشر می باشد. اما چه کنیم که قلم و اهل قلم و مکتوباتِ حاصل از قلم، در میان ما ایرانیان در عمل چنین کم قدر و منزلت است.
  2. چهاردهم تیر ماه؛ روز قلمدر تقویم ایران، به عنوان نمادی برای تجلیل از اهلِ قلم و آثارِ ایشان انتخاب شده است. یک عادت ناجالب و نیازمندِ اصلاحِ خیلی از ما ایرانیان، این است که راجع به هر مطلبی که بیشتر و بیشتر تمجید و تجلیل می کنیم، به طور عجیبی راجع به آن موضوع کمتر و کمتر اهل تعهد عملگرایانه و تلاش در ورطه ی اقدام و عمل می باشیم. به طور مثال بیشترین تجلیل را از اهل قلم می نماییم، اما کمترین وقت را برای مطالعه ی آثار ایشان می گذاریم. سرانه زمان مطالعه و تدبّر ما در آثار قلمی دیگران از قرآنِ مکتوبِ خدا گرفته تا آثار قلمی و مکتوبات بندگانِ اندیشمند خدا، در پایین ترین سطوح نسبت به شاخص های جهانی قرار دارد.

۳- موضوع دوم پس از قدر و منزلت قلم، قدرت و توانمندی آن است. رسانه های مکتوب و سایبری یا اینترنتی هر دو نوشته می شوند و سپس خوانده می شوند. قدرت قلم در هر دوی آنها متجلی است. قدرت قلم و آنچه می نویسد، در مهندسی افکار عمومی، در جهت دادن به مسیرهای فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی جوامع و قدرت آثار و گزارشات مکتوب در تصمیم سازی ها و تصمیم گیری هایِ زندگی شخصی، زندگی خانوادگی، زندگی سازمانی و زندگی اجتماعی بر هیچ کسی پوشیده نیست.

  1. قدرت مکتوب سازی در زندگی روزمره ما نیز وصف ناشدنی است. یعنی کسانی از ما که از این عادت نیکو برخوردارند که همواره قلم و کاغذی با خود دارند، در مسیر رشد، ترقی و پیشرفت، به نحو فزآینده ای گوی سبقت را از دیگران می بَرند. یک دفترچه کوچک که از یک طرف حداکثر ده مورد کارهای جاری هر روز را بنویسیم و پیگیری کنیم. از طرف دیگر آن طرح ها و ایده هایی که برای بهبود زندگی و پیشرفت اقتصادی یا اجتماعی ما به ذهنمان می رسد را یادداشت کنیم. در واقع، اگر ایده ها را قلمی و مکتوب نکنیم، معمولا برای همیشه به فراموشی سپرده می شوند.
  2. هم از نبی مکرم اسلام و هم از اولیاء الهی روایت شده است که علم را با نوشتن به بند بکشید و حتی نقل شده است که پس از مرگ پرونده هر کسی بسته می شود، مگر درسه مورد که یکی از آنها آثار مکتوبِ برجای مانده از آن شخص است.
  3. آلبرت انیشتین دانشمند شهیر و معاصر آلمانی جمله و خاطره معروفی دارد، می گوید: کم رنگ ترین مدادها از قوی ترین حافظه ها ماندگارتر است. خاطره ای در کتاب سرگذشتِ خودنوشت اش، نقل می کند قریب به این مضمون که حتی رویاها و خواب های شبانه اش را هم در همان نیمه های شب و در اولین لحظه ی بیداری مکتوب می کرده است. در همان جا ادامه می دهد که در تمامی عمرم نزدیکترین دوستانم قلم و کاغذ بودند.
  4. رویکرد سیستمی به نوشتنِ خاطراتِ تحلیلی و مکتوب سازی دانش عملی افراد در جهان امروز تحت عنوان علمی به نام “مدیریت دانش” شناخته می شود. به کلام ساده کار مدیریت دانش، بیرون کشیدن تجارب، دانش و مهارت های انسانها از درون سینه های ایشان، تبدیل آن به بسته های دانشی و تدوین آن در قالب مکتوبات می باشد. البته فرآیندِ “مدیریت دانش” به نوبه خود شامل سه مرحله ی ترجمان، تبادل و تجاری سازی است.
  5. در دنیای اهل قلم و عالم نویسندگی معروف است که هر انسانی قادر به نوشتن یک داستان می باشد. یعنی هر بشری اگر بخواهد، قادر به مکتوب سازی زندگی پنجاه، شصت و یا صدساله ی خود است. حتی اگر بی سواد هم باشد، می تواند آن را برای دیگری انشاء نماید یا صدای خود را ضبط کند تا دیگران آن را قلمی و مکتوب نمایند و از تجارب و اندوخته های او استفاده نمایند.
  6. نکته ی حیاتی دیگر اینکه، قلم حرمت دارد و قلم زدن حریم و ادب می خواهد.

از خدا جویم توفیق ادب                          بی ادب محروم گشت از لطف رب

کم ادبی یا بی ادبی در دنیای قلم زنی گاهی شُروری به پا می کند که دامنِ همگان را می گیرد.

بی ادب تنها نه خود را داشت بد                 بلکه آتش در همه آفاق زد

پس پیش از اهل قلم شدن، بایستی اهل تهذیب و اخلاق شد. وگرنه دانشی که در سینه ی ناکِسی جای گیرد، بدتر است تیغ دادن در کف زنگی مست خواهد بود.

تیغ دادن درکَفِ زنگیّ مست               به که آید، علم را ناکِس به دست

  1. از یاد نبریم؛ قلم قدر و منزلت دارد. قلم قدرت دارد. مکتوب سازی معجزه می کند. کمرنگ ترین مدادها از قوی ترین حافظه ها پررنگ ترند. تزکیه بر تعلیم مقدم است. قلم غیر مهذب و بی ادب، می تواند آدمی را و عالمی را به آتش بکشد. و از یاد نبریم؛ برای پیشرفت ملی، برای پیشرفت شخصی، برای پیشرفت خانوادگی، برای پیشرفت سازمانی و برای پیشرفت اجتماعی نیازمندِ بازگشتِ به قلم و اهلِ هستیم. نیازمند بازگشت به کتاب و مکتوبات هستیم. پس برای داشتن و اندیشیدن در آثار قلمی دیگران، هزینه فرهنگی مشخصی حتی معادلِ دو هزار تومان، برای خرید یک نشریه یا کتاب در هفته کنار بگداریم. با هم حرکت کنیم، با هم قوی تریم. ایران اسلامی را دوباره از نو بهتر و مکتوب تر بسازیم.

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.